MimbleWimble Nedir?
Diğer adları: Mimblewimble Protokolü, MWEB
Kısaca
MimbleWimble, işlem tutarlarını gizleyip klasik adres kullanımını ortadan kaldırarak gizliliği artıran, aynı zamanda gereksiz işlem verilerini budayarak blockchain'in boyutunu küçülten bir protokol tasarımıdır; Grin, Beam ve Litecoin MWEB tarafından kullanılır.
Protokol 2016'da, Harry Potter serisindeki Voldemort karakterinin Fransızca adı olan 'Tom Elvis Jedusor' takma adıyla yayımlanan bir makaleyle ortaya atıldı; adı da serideki bir büyüden gelir. MimbleWimble'da klasik anlamda adres bulunmaz ve işlem tutarları gizli işlemler (Confidential Transactions) adı verilen kriptografik taahhütlerle saklanır. Ağ, tutarları görmeden girdilerin çıktılara eşit olduğunu ve yeni coin yaratılmadığını doğrulayabilir.
Tasarımın diğer önemli özelliği kesme (cut-through) mekanizmasıdır: oluşturulup daha sonra harcanan ara çıktılar silinebilir ve zincirde büyük ölçüde yalnızca harcanmamış çıktılar ile işlem çekirdekleri kalır. Bu sayede yeni katılan düğümlerin indirmesi gereken veri miktarı azalır. İşlemlerin birleştirilmesi, hangi girdinin hangi çıktıya ait olduğunu anlamayı da zorlaştırır.
MimbleWimble'ı uygulayan ilk projeler Grin ve Beam oldu; Litecoin ise 2022'de MWEB (MimbleWimble Extension Blocks) güncellemesiyle isteğe bağlı bir gizlilik katmanı ekledi. Protokolün sınırları arasında işlem oluşturmak için genellikle gönderen ile alıcının etkileşimde bulunması gerekmesi ve karmaşık akıllı sözleşmeleri desteklemenin zor olması sayılabilir. Gizlilik özellikleri bazı borsalarda düzenleyici uyum sorularını da gündeme getirmiştir.
Son güncelleme: · Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.
