CEX (Merkezi Borsa) Nedir?
Diğer adları: Centralized Exchange, Merkezi Kripto Para Borsası
Kısaca
CEX (merkezi borsa), kullanıcı fonlarının saklanmasını ve alım-satım emirlerinin eşleştirilmesini tek bir şirketin üstlendiği kripto para borsasıdır; genellikle itibari parayla giriş-çıkış, kimlik doğrulama ve müşteri desteği sunar.
Merkezi borsalarda kullanıcı hesabına yatırılan kripto paralar borsanın kontrolündeki cüzdanlarda tutulur; borsa içindeki alım-satımlar blockchain'e değil, borsanın kendi veri tabanına kaydedilir. Alıcı ve satıcı emirleri bir emir defteri (order book) üzerinde eşleştirme motoruyla buluşturulur. Bu yapı yüksek işlem hızı, derin likidite ve vadeli işlem, marjin, staking gibi çok sayıda ürünün tek arayüzde sunulmasını sağlar.
Merkezi borsalar çoğu ülkede düzenlemeye tabidir ve kara para aklamayla mücadele (AML) kapsamında KYC (müşterini tanı) süreçleri uygular. Türkiye'de 7518 sayılı Kanun ile yapılan düzenlemeyle kripto para borsaları, kripto varlık hizmet sağlayıcı (KVHS) olarak SPK'nın izin ve denetimine bağlanmıştır.
Merkezi borsaların başlıca riski karşı taraf riskidir: borsanın hacklenmesi, iflas etmesi veya çekimleri dondurması halinde kullanıcılar varlıklarına erişemeyebilir. 2022'deki FTX çöküşü bu riskin somut bir örneğidir. Bu nedenle bazı borsalar rezerv kanıtı (proof of reserves) yayımlar; bazı kullanıcılar ise uzun vadeli varlıklarını kendi cüzdanlarında saklamayı tercih eder.
Son güncelleme: · Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.
