ZKsync ekibi Ethereum üzerindeki ilk sıfır bilgi rollup ağı ZKsync Lite için veda sürecini açıkladı. TheBlock’un 7 Aralık 2025 tarihli haberine göre ağın 2026 içinde kademeli biçimde devreden çıkacağı açıklandı. Geliştirme odağının yeni nesil altyapılara kayacağı vurgulandı. Karar, ZK Stack tabanlı sistemlere ve ZKsync Era gibi daha yetenekli çözümlere ağırlık verildiğini gösterdi. Köklü ağ için “amacına ulaştı” vurgusu öne çıktı.
ZKsync Lite’in Mirası ve Sınırları Nasıldı?
ZKsync Lite, ZKsync 1.0 adıyla Haziran 2020’de Ethereum üzerinde devreye girdi. Tasarım, özellikle ödemelere odaklı bir Layer-2 ölçekleme çözümü sundu. Kripto para transferleri, atomik takaslar ile NFT basımı gibi işlemleri destekledi. Akıllı sözleşme desteği eksik kaldı ve ilerleyen dönemde daha gelişmiş rollup tasarımları sahneye çıktı.
Protokol, sıfır bilgi teknolojisinin Ethereum üzerindeki uygulanabilirliğini kanıtlayan bir laboratuvar işlevi gördü. Ekip, ağın kritik fikirleri test ettiğini ve üretim düzeyinde ZK sistemleri için yolu açtığını vurguladı. Böylece Lite daha sonra gelen kapsamlı çözümler için bir sıçrama tahtası görevi gördü.
Fonlar Güvende Kaldı, Geçiş Yolu Açıldı
L2BEAT verilerine göre ZKsync Lite üzerinde köprülenmiş yaklaşık 50 milyon dolar tutarında kullanıcı fonu kaldı. Ağ günde 200’ün altında işlem ile oldukça sınırlı faaliyet sergiledi. Ekip, kullanıcı varlıklarının güvende kalacağını belirtti. Ana katman olan Ethereum’a çekimlerin süreç boyunca çalışacağını vurguladı.
Ekip 8 Aralık 2025 tarihinde X üzerinden bir açıklama yaparak önümüzdeki yıl içinde net takvim, kapanış tarihi ve geçiş rehberi paylaşılacağını duyurdu. Kullanıcıların fonlarını adım adım ZKsync ekosistemindeki diğer çözümlere ya da doğrudan ana ağa taşımaları için ayrıntılı yönlendirmeler planlandı. Böylece veda süreci, panikten uzak ve kontrollü bir şekilde ilerleyecek.
ZK Stack Vizyonu ve Zorlu Piyasa Koşulları
Matter Labs, ZKsync Lite üzerindeki aktif geliştirmeyi Mart 2023’te durdurdu. Odağı ZKsync Era’ya kaydırdı. Era, rastgele akıllı sözleşmeleri çalıştırabilen tam özellikli bir zkEVM olarak tanıtıldı. Birçok uygulamanın güvenlikten ödün vermeden taşınabildiği bir platform haline geldi. Ekip, geleceğin ZK Stack, Prividiums ve geniş ZKsync ağında şekillendiğini dile getirdi.
Kripto para piyasasında ağ için sancılı bir dönem yaşandı. Ignite likidite ödül programı, yatay ve baskılı piyasa şartları gerekçe gösterilerek kapandı. Aave DAO tarafında ZKsync Era üzerindeki konuşlandırmanın, düşük gelir üretimi sebebiyle kaldırılmasını tartışan bir süreç işledi. Tüm gelişmeler, ZK teknolojili Layer 2 yarışında verimliliğin ve ölçeklenebilir gelir modellerinin ön plana geçtiğini gösterdi.