Kaldıraç Nedir?
Diğer adları: Leverage, Kaldıraçlı işlem, Leveraged Trading
Kısaca
Kaldıraç (leverage), yatırımcının borç alınan fonlarla kendi sermayesinin birkaç katı büyüklüğünde pozisyon açmasını sağlayan ve hem olası kârı hem de zararı aynı oranda büyüten alım-satım yöntemidir.
Kaldıraç genellikle “10x” gibi bir çarpanla ifade edilir. 1.000 dolarlık teminatla 10x kaldıraç kullanan bir yatırımcı 10.000 dolarlık pozisyon açar. Fiyat lehine %5 hareket ederse kazanç 500 dolar, yani teminatın %50'si olur; aleyhine %5 hareket ederse aynı oranda kayıp yaşanır. Kripto para borsalarında kaldıraç en çok vadeli işlemlerde, özellikle vadesiz (perpetual) kontratlarda ve marjin işlemlerde kullanılır; bazı DeFi protokolleri de kaldıraçlı pozisyon imkânı sunar.
Kaldıracın en önemli riski likidasyondur. Zarar, yatırılan teminatı belirli bir eşiğe kadar erittiğinde borsa pozisyonu otomatik olarak kapatır ve teminatın tamamı veya büyük kısmı kaybedilir. Kaldıraç arttıkça likidasyon fiyatı giriş fiyatına yaklaşır: 10x kaldıraçta yaklaşık %10'luk, 50x kaldıraçta yaklaşık %2'lik ters hareket teminatı sıfırlayabilir. Kripto para piyasasının yüksek volatilitesi bu riski daha da artırır.
Kaldıraçlı pozisyonlarda fonlama ücretleri ve faiz gibi ek maliyetler de bulunur. Birçok ülkede düzenleyiciler bireysel yatırımcılar için kaldıraç oranlarını sınırlar. Zarar durdur (stop-loss) emirleri ve düşük kaldıraç riski sınırlamaya yardımcı olabilir, ancak ortadan kaldırmaz.
Son güncelleme: · Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.
