Zcash Foundation Zcash ağındaki Orchard işlemlerini etkileyen kritik hata için acil güncelleme yayımladı. Vakıf Zebra 4.5.3 ve Zebra 5.0.0 sürümleriyle soruna müdahale edildiğini duyurdu. Güncelleme sonrası ZEC fiyatı piyasanın genelinden pozitif ayrıştı. Bitcoin haftalık düşüşünü sürdürüp 67 bin doların altına inerken ZEC 630 dolar seviyesinin hemen altında işlem gördü.
Öne Çıkanlar
- Zcash Foundation, Orchard devre hatasını gidermek için acil Zebra güncellemesi yayımladı.
- Node operatörlerine en kısa sürede Zebra 5.0.0 sürümüne geçme çağrısı yapıldı.
- ZEC fiyatı, genel kripto para piyasasındaki düşüşe rağmen yüzde 3’ün üzerinde değer kazandı.
Orchard Hatası İçin Acil Müdahale
Zcash Foundation’ın açıklamasına göre hata, Orchard zero-knowledge kanıt devresindeki uygulama sorunundan kaynaklandı. Sorun, halo2_gadgets crate içindeki Orchard Action circuit yapısında tespit edildi. Vakıf, önce Zebra 4.5.3 sürümüyle acil soft fork uyguladı. Bu adım Orchard işlemlerini geçici olarak devre dışı bıraktı.
Ardından Zebra 5.0.0 sürümüyle NU6.2 etkinleştirildi ve Orchard, düzeltilmiş devreyle yeniden kullanıma açıldı. Foundation, tüm node operatörlerine mümkün olan en kısa sürede Zebra 5.0.0 sürümüne geçme çağrısı yaptı. Bu sürüme geçemeyen operatörlerin ise NU6.2 aktivasyon yüksekliğinden önce Zebra 4.5.3’e yükseltme yapması istendi.
Risk Neydi?
Zcash Foundation, hatanın teknik olarak bir “soundness bug” olduğunu açıkladı. Zero-knowledge sistemlerde soundness ağın yalnızca geçerli işlemleri ve geçerli durum geçişlerini kabul etmesi anlamına geliyor. Bu nedenle ilgili açık teorik olarak sistemin reddetmesi gereken bir işlemi kabul etmesine yol açabilirdi.
Vakıf başarılı bir istismar halinde Orchard havuzunda geçersiz durum geçişlerinin kabul edilebileceğini belirtti. Bu senaryo, Orchard içinde çift harcama riskini doğurabilirdi. Ancak açıklamada toplam ZEC arzının şişirilemeyeceği özellikle vurgulandı. Bunun nedeni Zcash ağındaki turnstile mekanizmasının toplam arzı koruyan ayrı bir güvenlik katmanı olarak çalışması.
Zcash Foundation: İstismar Tespit Edilmedi
Zcash Foundation açığın herhangi bir bilinen istismar yaşanmadan önce tespit edildiğini bildirdi. Açıklamada yetkisiz değer üretimine dair bir kanıt bulunmadığı da ifade edildi. Ayrıca turnstile mekanizmasının ağdaki toplam ZEC arzının olay boyunca sağlam kaldığını doğruladığı belirtildi.
Kullanıcı gizliliği de süreçten etkilenmedi. Foundation’a göre Sapling ve transparent işlemler olay boyunca normal şekilde çalışmaya devam etti. Bu ayrıntı önemli. Çünkü Zcash gibi gizlilik odaklı projelerde teknik bir hata yalnızca işlem güvenliğini değil, kullanıcı güvenini de doğrudan etkileyebilir.
ZEC Fiyatı Piyasadan Ayrıştı
ZEC fiyatı, güncelleme haberinin ardından genel kripto para piyasasına göre daha dirençli bir tablo çizdi. TradingView verilerine göre ZEC gün içinde yüzde 3’ün üzerinde yükseldi ve 630 dolar seviyesine kadar yükseldi. Yazının yazıldığı sırada ise 603 dolar seviyesinden işlem görüyordu. Bu hareket ağdaki teknik sorunun hızlı şekilde ele alınmasının yatırımcı algısını desteklediğini gösteriyor.
Piyasanın geri kalanında ise daha zayıf bir görünüm vardı. Bitcoin haftalık düşüşünü sürdürerek 67 bin doların altına geriledi. Buna rağmen ZEC’in pozitif bölgede kalması yatırımcıların Zcash Foundation’ın kriz yönetimini olumlu okuduğunu düşündürüyor.
ZEC İçin Kritik Seviyeler
ZEC tarafında kısa vadeli görünümde 630 dolar seviyesi ilk önemli eşik olarak öne çıkıyor. Fiyat bu bölgenin üzerinde kalıcılık sağlarsa 650 dolar ve 680 dolar aralığı gündeme gelebilir. Özellikle hacimli bir kırılım, toparlanmanın yalnızca haber etkisiyle sınırlı kalmadığını gösterebilir.
Aşağı tarafta ise 600 dolar psikolojik destek olarak izlenebilir. Bu seviyenin altına inilmesi halinde ZEC’te 575 dolar ve 550 dolar bölgelerine doğru yeni bir düzeltme alanı oluşabilir. Bu yüzden yatırımcıların yalnızca güncelleme haberine değil, fiyatın 630 dolar çevresindeki davranışına da dikkat etmesi gerekiyor.
Sık Sorulan Sorular
Zcash Foundation hangi hatayı düzeltti?
Zcash Foundation, Orchard zero-knowledge kanıt devresinde tespit edilen kritik uygulama hatasını Zebra güncellemesiyle düzeltti.
Zebra 5.0.0 neden önemli?
Zebra 5.0.0, NU6.2 yükseltmesini etkinleştirerek Orchard işlemlerini düzeltilmiş devreyle yeniden kullanıma açtı.
ZEC arzı tehlikeye girdi mi?
Foundation’a göre toplam ZEC arzı etkilenmedi. Turnstile mekanizması arzın olay boyunca sağlam kaldığını doğruladı.
ZEC fiyatı neden yükseldi?
ZEC fiyatı, ağdaki kritik hatanın hızlı şekilde giderilmesi ve bilinen bir istismar yaşanmaması nedeniyle piyasadan pozitif ayrıştı.